بازطراحی سایت بدون افت رتبه در گوگل
بازطراحی سایت به‌خودی‌خود رتبهٔ شما را در گوگل پایین نمی‌آورد؛ چیزی که رتبه را می‌برد، اشتباه‌های رایج هنگام جابه‌جایی است: عوض‌شدن آدرس صفحه‌ها بدون ریدایرکت 301، حذف متن صفحه‌های پربازدید، تنظیم «عدم ایندکس» که از نسخهٔ آزمایشی جا مانده، یا سایتی که بعد از طراحی مجدد کندتر شده است. اگر پیش از انتشار فهرست صفحه‌های فعلی را دربیاورید، برای هر آدرس قدیمی مقصد جدید تعیین کنید، روز انتشار چند مورد مشخص را بررسی کنید و چند هفته بعد از آن Search Console را زیر نظر بگیرید، می‌توانید سایت تازه داشته باشید بدون اینکه بازدید گوگلی‌تان از دست برود.
چه وقت بازطراحی سایت منطقی است؟
هر سایت قدیمی‌ای لازم ندارد از نو ساخته شود. گاهی چند اصلاح در متن، سرعت یا نسخهٔ موبایل همان نتیجه را می‌دهد و ریسک کمتری دارد. بازطراحی سایت معمولاً وقتی ارزشش را دارد که یکی از این‌ها درست باشد:
- سایت روی موبایل درست نمایش داده نمی‌شود و بازدیدکننده نمی‌تواند راحت تماس بگیرد یا خرید کند.
- قالب یا افزونه‌ها سال‌هاست به‌روز نشده‌اند و هر به‌روزرسانی چیزی را خراب می‌کند.
- سایت آن‌قدر کند است که با اصلاح‌های کوچک سریع نمی‌شود.
- خدمات یا محصولات کسب‌وکار عوض شده و ساختار فعلی سایت دیگر جوابگو نیست.
- ظاهر سایت با کیفیت کار شما هم‌خوانی ندارد و اعتماد مشتری را کم می‌کند.
اگر فقط ظاهر را دوست ندارید ولی سایت از گوگل بازدید خوبی می‌گیرد، با احتیاط بیشتری جلو بروید. در این حالت هدف این است که ظاهر عوض شود و چیزهایی که گوگل به آن‌ها اعتماد کرده سر جایشان بمانند. اگر بین تغییر قالب و ساخت قالب تازه مردد هستید، مقایسهٔ قالب اختصاصی و قالب آمادهٔ وردپرس کمکتان می‌کند.
چرا بعد از طراحی مجدد سایت، رتبه افت می‌کند؟
گوگل هر صفحه را با آدرسش می‌شناسد. رتبه‌ای که امروز دارید، به آدرس صفحه، متن آن، عنوانش، لینک‌هایی که از صفحه‌های دیگر به آن می‌رسد و تجربهٔ کاربر در آن صفحه گره خورده است. وقتی هر کدام از این‌ها یک‌باره عوض شود، گوگل باید دوباره صفحه را بشناسد. دلیل‌های رایج افت رتبه بعد از بازطراحی این‌هاست:
آدرس‌ها عوض شده و ریدایرکت ندارند
رایج‌ترین و پرهزینه‌ترین اشتباه همین است. اگر صفحه‌ای که قبلاً در آدرس /services/logo/ بود حالا در /logo-design/ باشد و آدرس قدیمی خطای ۴۰۴ بدهد، گوگل آن را صفحه‌ای حذف‌شده می‌بیند. لینک‌هایی هم که سایت‌های دیگر به آدرس قدیمی داده‌اند دیگر به جایی نمی‌رسند.
متن صفحه‌های پربازدید حذف یا کوتاه شده
در بازطراحی، طراح‌ها گاهی برای «تمیزتر» شدن صفحه، متن را کوتاه می‌کنند یا بخش‌هایی را حذف می‌کنند. اگر همان متن دلیل دیده‌شدن صفحه در گوگل بوده، با حذفش دلیل رتبه هم از بین می‌رود.
تنظیم عدم ایندکس از نسخهٔ آزمایشی جا مانده
نسخهٔ آزمایشی سایت درست است که از دید گوگل پنهان باشد. مشکل وقتی است که همین تنظیم بعد از انتشار برداشته نشود. در وردپرس گزینهٔ «نمایش به موتورهای جست‌وجو» در «تنظیمات ← خواندن» هست که اگر تیک بخورد، با برچسب noindex از موتورهای جست‌وجو می‌خواهد سایت را ایندکس نکنند؛ اگر روشن بماند، سایت تازه کم‌کم از نتایج گوگل بیرون می‌رود.
فایل robots.txt دسترسی گوگل را بسته
گاهی روی نسخهٔ آزمایشی، فایل robots.txt طوری تنظیم می‌شود که کل سایت را برای ربات‌ها می‌بندد و همان فایل به سایت اصلی منتقل می‌شود. نتیجه این است که گوگل اجازهٔ خزیدن صفحه‌ها را ندارد.
لینک‌های داخلی از دست رفته
در سایت قدیمی، شاید صفحه‌ای از منو، فوتر یا متن مقاله‌ها لینک می‌گرفت. اگر در طراحی تازه این لینک‌ها حذف شوند، صفحه برای گوگل کم‌اهمیت‌تر به نظر می‌رسد، حتی اگر خودش تغییری نکرده باشد.
سایت کندتر شده
قالب‌های پرزرق‌وبرق، اسلایدرهای سنگین و تصویرهای بهینه‌نشده می‌توانند سایت تازه را از سایت قبلی کندتر کنند. سرعت برای کاربر موبایل مهم است و تجربهٔ بد کاربر در درازمدت به ضرر سایت تمام می‌شود. اگر نگران این بخش هستید، راهنمای افزایش سرعت سایت وردپرسی را ببینید.
عنوان و توضیح صفحه‌ها عوض شده
عنوان صفحه (همان متنی که در نتیجهٔ گوگل معمولاً به‌صورت لینک آبی دیده می‌شود) یکی از نشانه‌های مهم موضوع صفحه است. اگر عنوان صفحه‌هایی که رتبهٔ خوب دارند بی‌دلیل عوض شود، گوگل ممکن است صفحه را برای همان جست‌وجوها کمتر مرتبط بداند.
پیش از انتشار: از سایت فعلی فهرست بگیرید
مهم‌ترین کار در بازطراحی سایت پیش از انتشار انجام می‌شود، نه بعد از آن. تا وقتی سایت قدیمی هنوز سر جایش است، از آن عکس کامل بگیرید؛ یعنی بدانید چه صفحه‌هایی دارد و کدام‌شان برای شما مهم‌اند.
فهرست همهٔ آدرس‌ها
این فهرست را از چند منبع جمع کنید، چون هیچ‌کدام به‌تنهایی کامل نیست:
- نقشهٔ سایت (sitemap): فهرست صفحه‌هایی که سایت خودش به گوگل معرفی کرده است.
- گزارش صفحه‌ها در Google Search Console: صفحه‌هایی که گوگل واقعاً ایندکس کرده، حتی اگر در نقشهٔ سایت نباشند.
- گزارش عملکرد در Search Console: صفحه‌هایی که در چند ماه گذشته از گوگل نمایش و کلیک گرفته‌اند.
- گزارش لینک‌ها در Search Console: صفحه‌هایی که از سایت‌های دیگر لینک گرفته‌اند.
صفحه‌های مهم را علامت بزنید
از این فهرست، صفحه‌هایی که بیشترین کلیک گوگلی را دارند و صفحه‌هایی که از سایت‌های دیگر لینک گرفته‌اند را جدا کنید. این‌ها صفحه‌هایی هستند که نباید آدرس، عنوان و متن اصلی‌شان بی‌حساب عوض شود. برای هر کدام، عنوان فعلی، توضیح متا و عبارت‌هایی که با آن‌ها دیده می‌شوند را یادداشت کنید تا بعداً بتوانید مقایسه کنید.
جدول نگاشت آدرس‌ها و ریدایرکت 301
ریدایرکت 301 یعنی به مرورگر و گوگل بگویید «این صفحه برای همیشه به آدرس تازه منتقل شده است». بازدیدکننده‌ای که آدرس قدیمی را باز می‌کند، خودکار به صفحهٔ جدید می‌رسد و گوگل هم به‌مرور اعتبار آدرس قدیمی را به آدرس جدید منتقل می‌کند. ریدایرکت 302 برای جابه‌جایی موقت است و در بازطراحی جای آن نیست.
اگر در بازطراحی دامنه هم عوض می‌شود، علاوه بر ریدایرکت 301 همهٔ آدرس‌ها، ابزار «تغییر نشانی» (Change of Address) در Search Console را هم به کار ببرید. اگر این تغییر از پسوند com به ir یا برعکس است، پیش از تصمیم مقایسهٔ دامنه ir و com را بخوانید. این ابزار فقط برای تغییر دامنه است؛ برای عوض‌شدن آدرس صفحه‌ها روی همان دامنه، ریدایرکت 301 کافی است.
بهترین حالت این است که آدرس صفحه‌های مهم اصلاً عوض نشود. اگر عوض‌کردن لازم است، برای هر آدرس قدیمی در یک جدول ساده مقصد جدید را بنویسید:
| آدرس قدیمی | آدرس جدید | اقدام |
|---|---|---|
| /about-us/ | /about-us/ | بدون تغییر؛ فقط ظاهر عوض می‌شود |
| /services/logo/ | /logo-design/ | ریدایرکت 301 به صفحهٔ جدید |
| /services/print/ و /services/brochure/ | /print-design/ | ادغام دو صفحه و ریدایرکت 301 هر دو |
| /news/2019-office-move/ | ندارد | اگر بازدید و لینک ندارد حذف؛ وگرنه ریدایرکت به نزدیک‌ترین صفحهٔ مرتبط |
| /2019/05/tile-guide/ | /blog/tile-guide/ | تغییر ساختار پیوند یکتا؛ ریدایرکت 301 به آدرس نهایی مقاله |
چند قاعدهٔ ساده برای این جدول:
- هر آدرس قدیمی را به مرتبط‌ترین صفحهٔ جدید بفرستید، نه همه را به صفحهٔ خانه. ریدایرکت دسته‌جمعی به خانه برای گوگل تقریباً مثل حذف صفحه است.
- ریدایرکت زنجیره‌ای نسازید؛ آدرس قدیمی مستقیم به مقصد نهایی برود، نه از یک آدرس میانی.
- اگر ساختار پیوندهای یکتا در وردپرس عوض می‌شود (مثلاً مقاله‌ها از ریشهٔ سایت به زیر /blog/ می‌روند)، همهٔ مقاله‌ها ریدایرکت لازم دارند، نه فقط چندتا.
- ریدایرکت‌ها را می‌شود با یک افزونهٔ ریدایرکت معتبر یا در تنظیمات سرور (مثلاً فایل .htaccess) ساخت. روش مهم نیست؛ مهم این است که پیش از انتشار آماده و آزمایش شده باشند.
محتوا و عنوان صفحه‌های اصلی را نگه دارید
طراحی تازه یعنی ظاهر، چیدمان و تجربهٔ بهتر؛ لازم نیست متن هم از صفر نوشته شود. برای صفحه‌هایی که امروز از گوگل بازدید می‌گیرند:
- متن اصلی را نگه دارید و اگر لازم است بهترش کنید، نه کوتاه‌ترش.
- عنوان صفحه و تیتر اصلی را نزدیک به قبل نگه دارید، مگر دلیل روشنی برای تغییر دارید.
- تصویرها را با متن جایگزین و اسم فایل درست منتقل کنید.
- لینک‌های داخلی مهم را در منو، فوتر یا متن صفحه‌ها دوباره بسازید.
- اگر سایت داده‌های ساختاریافته (مثل اطلاعات کسب‌وکار یا پرسش‌وپاسخ) داشته، در سایت جدید هم داشته باشد.
این یعنی هم‌زمان با تغییر قالب سایت، بیشتر تغییر را در ظاهر بدهید و نشانه‌هایی را که گوگل به آن‌ها عادت کرده، کم‌کم و آگاهانه عوض کنید.
نسخهٔ آزمایشی: پنهان از گوگل، تا روز انتشار
سایت جدید را روی یک نسخهٔ آزمایشی بسازید، نه روی سایت زنده. این نسخه باید از دید گوگل پنهان بماند تا صفحه‌های تکراری در نتایج نیایند. مطمئن‌ترین راه این است که نسخهٔ آزمایشی پشت رمز عبور باشد؛ تنظیم «عدم ایندکس» وردپرس هم کمک می‌کند. فقط یادتان بماند که روز انتشار این تنظیم‌ها باید برداشته شوند. اگر هم‌زمان با بازطراحی هاست را هم عوض می‌کنید، نکته‌های انتقال سایت وردپرس به هاست دیگر را هم در نظر بگیرید و ترجیحاً این دو کار را هم‌زمان نکنید تا اگر مشکلی پیش آمد، بدانید از کدام است.
پیش از انتشار، از سایت قدیمی یک بکاپ کامل (فایل‌ها و دیتابیس) بگیرید تا اگر چیزی پیش‌بینی‌نشده رخ داد، راه برگشت داشته باشید.
چک‌لیست روز انتشار
روز انتشار را روزی بگذارید که وقت بررسی دارید، نه آخر هفته یا شب پیش از تعطیلی. بلافاصله بعد از بالا آمدن سایت جدید، این موارد را یکی‌یکی بررسی کنید:
- گزینهٔ «عدم ایندکس» در تنظیمات خواندن وردپرس خاموش باشد.
- فایل robots.txt کل سایت را نبسته باشد.
- چند آدرس قدیمی از جدول نگاشت را باز کنید و ببینید با ریدایرکت 301 به صفحهٔ درست می‌روند.
- صفحه‌های مهم عنوان، توضیح و متن درست داشته باشند و تگ canonical آن‌ها به آدرس خود صفحه در سایت اصلی اشاره کند، نه به نسخهٔ آزمایشی.
- لینک‌ها، تصویرها و منوها هنوز به آدرس نسخهٔ آزمایشی اشاره نکنند.
- نقشهٔ سایت جدید باز شود و فقط آدرس‌های جدید و سالم را داشته باشد.
- سایت روی HTTPS و فقط با یک نسخه از دامنه (با www یا بدون آن) باز شود.
- فرم تماس، دکمهٔ تماس و در فروشگاه، سبد خرید و پرداخت کار کنند.
- سایت را روی گوشی باز کنید و سرعت و ظاهر صفحه‌های اصلی را ببینید.
- نقشهٔ سایت جدید را در Google Search Console ثبت کنید.
بعد از انتشار: چند هفته Search Console را زیر نظر بگیرید
بعد از بازطراحی، کمی نوسان در رتبه و نمایش در هفته‌های اول عادی است؛ گوگل باید صفحه‌های جدید را دوباره بخزد و ریدایرکت‌ها را پردازش کند. چیزی که مهم است، روند است، نه بالا و پایین روزانه. در چهار تا هشت هفتهٔ اول، هفته‌ای یک‌بار این‌ها را در Search Console نگاه کنید:
- گزارش صفحه‌ها (Pages): افزایش ناگهانی خطای ۴۰۴، صفحه‌های «مستثنا شده با برچسب noindex» یا «مسدودشده توسط robots.txt».
- گزارش عملکرد (Performance): کلیک و نمایش صفحه‌های مهمی که پیش از انتشار علامت زده بودید.
- بازرسی نشانی وب (URL Inspection): برای چند صفحهٔ مهم آدرس را بازرسی کنید و اگر لازم بود درخواست ایندکس بدهید.
- نقشهٔ سایت: وضعیت پردازش نقشهٔ سایت جدید.
اگر صفحه‌ای خطای ۴۰۴ می‌دهد که قبلاً بازدید داشته، برایش ریدایرکت بسازید. اگر صفحهٔ مهمی بعد از چند هفته هنوز افت محسوسی دارد، آن را با یادداشت‌های قبل از انتشار مقایسه کنید: آیا متن، عنوان یا لینک‌های داخلی‌اش عوض شده؟ اگر سایت شما تازه است و هنوز سابقه‌ای در گوگل ندارد، موضوع کمی فرق می‌کند؛ مقالهٔ چرا سایت تازه در گوگل دیده نمی‌شود برای همین حالت است.
پرسش‌های رایج
آیا بازطراحی سایت باعث افت رتبه می‌شود؟
نه لزوماً. بیشتر افت‌ها از عوض‌شدن آدرس‌ها بدون ریدایرکت، حذف محتوا، تنظیم عدم ایندکس جامانده یا کندی سایت جدید است. اگر این‌ها را کنترل کنید، احتمال افت جدی کم می‌شود، هرچند کمی نوسان در هفته‌های اول طبیعی است.
بعد از بازطراحی چقدر طول می‌کشد رتبه برگردد؟
عدد ثابتی ندارد. به اندازهٔ سایت، میزان تغییرها و اینکه گوگل چند وقت یک‌بار سایت شما را می‌خزد بستگی دارد. اگر آدرس‌ها و محتوا ثابت مانده باشند، معمولاً نوسان کوتاه است؛ اگر ساختار زیادی عوض شده باشد، زمان بیشتری لازم است.
تغییر قالب وردپرس روی سئو اثر دارد؟
قالب روی سرعت، ساختار تیترها، نمایش موبایل و لینک‌های منو اثر می‌گذارد؛ پس می‌تواند اثر مثبت یا منفی داشته باشد. اگر قالب جدید سبک‌تر و مرتب‌تر باشد و محتوا و آدرس‌ها حفظ شوند، تغییر قالب سایت بدون افت سئو کاملاً ممکن است.
آدرس صفحه‌ها را عوض کنیم یا نه؟
اگر آدرس‌های فعلی معقول‌اند، آن‌ها را نگه دارید. فقط وقتی عوض کنید که آدرس‌ها واقعاً مشکل دارند، مثلاً عدد بی‌معنا یا ساختار به‌هم‌ریخته؛ و در آن صورت برای هر آدرس قدیمی ریدایرکت 301 بسازید.
ریدایرکت 301 چیست؟
دستوری است که می‌گوید صفحه برای همیشه به آدرس دیگری منتقل شده است. بازدیدکننده خودکار به آدرس جدید می‌رود و گوگل هم به‌مرور آدرس جدید را جای آدرس قدیمی در نتایج می‌نشاند.
بازطراحی سایت با سایتوپیا
سایتوپیا سایت‌های وردپرسی را با قالب اختصاصی می‌سازد و سئوی پایه، یعنی ساختار صفحه‌ها، سرعت و متادیتا، بخشی از همین کار است. اگر می‌خواهید سایت فعلی‌تان را از نو بسازید و نگران بازدید گوگلی آن هستید، دربارهٔ طراحی سایت وردپرسی و خدمات سئو بیشتر بخوانید یا از صفحهٔ تماس با ما صحبت کنید تا پیش از هر تصمیمی وضعیت سایتتان را بررسی کنیم.